Πράκτορες του πλανήτη

Η Ελένη Ανδρεάδη γεννήθηκε στο Λονδίνο. Ταξίδεψε και δούλεψε σε πολλές χώρες, όπως στην Αγγλία, στη Γερμανία και στην Αμερική, όπου ειδικεύτηκε στην Περιβαλλοντική Πολιτική και ΜΜΕ στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ. Εκεί πήρε ένα μάθημα στη δημιουργική γραφή και έγραψε ένα μυθιστόρημα, το οποίο γρήγορα έκρυψε στο συρτάρι της. Όταν γύρισε στην Ελλάδα το 2009, ίδρυσε τη Μη Κερδοσκοπική Οργάνωση «Πράκτορες του Πλανήτη», η οποία προσκαλεί τα παιδιά να σώσουν τον πλανήτη μέσα από μυστικές αποστολές. Τα βιωματικά περιβαλλοντικά προγράμματα της οργάνωσης υλοποιούνται σε δημοτικά σχολεία σε ολόκληρη τη χώρα και έχουν βραβευτεί για την καινοτομία τους από το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων. Το πρώτο βιβλίο της, «Γίνε Πράκτορας του Πλανήτη», απέσπασε το Κρατικό Βραβείο Παιδικού Βιβλίου στην κατηγορία Βιβλίου Γνώσεων 2015, ενώ το δεύτερο της σειράς βρέθηκε στις βραχείες λίστες. Τα βιβλία της μεταφράζονται και κυκλοφορούν σε χώρες όπως η Αμερική, η Κίνα, η Κορέα, η Τουρκία και η Αίγυπτος. Από τις εκδόσεις Μεταίχμιο κυκλοφορούν τα πέντε βιβλία της σειράς «Πράκτορες του Πλανήτη», καθώς και το βιβλίο της «Ο Τζάστιν Γκρέι και οι Φύλακες της Γης».

 

Κυρία Ανδρεάδη, τι σας ενέπνευσε για τη συγγραφή της σειράς «Πράκτορες του πλανήτη»;

Όταν εργαζόμουν στην Αγγλία ως περιβαλλοντικός σύμβουλος σε ένα ντοκιμαντέρ, έμαθα για μια ομάδα παιδιών στην Ινδία που απαγόρευσαν τη χρήση πλαστικής σακούλας στην πόλη τους. Σκέφτηκα πως τα παιδιά μπορούν να γίνουν και αυτά αρωγοί στην ιστορία της σωτηρίας του πλανήτη, διότι βρίσκονται στο κέντρο της οικογένειας. Αρκεί να τους δώσουμε τα κατάλληλα εφόδια, τις γνώσεις και πρακτικές λύσεις. Κάπως έτσι ξεκίνησα τη μη-κερδοσκοπική οργάνωση «Πράκτορες του Πλανήτη», όταν γύρισα στην Ελλάδα και αφού βρέθηκα σε πάνω από εκατό σχολεία με τα βιωματικά μας προγράμματα, ήρθε και η ιδέα για τα βιβλία.

Μιλήστε μας για την Περιβαλλοντοπόλ, τον Ιβάν Φον Βαμπάουερ και την απαγωγή της Δ… Ποιο μυστήριο, ποιος γρίφος πρέπει να επιλυθεί;

Είναι ίσως η πιο απαιτητική και ξέφρενη αποστολή μέχρι τώρα που έχουν αναλάβει οι μικροί Πράκτορες. Το θέμα είναι η πλαστική ρύπανση. Ο κόσμος μας, όπως θα μάθουν οι Πράκτορες, έχει γεμίσει πλαστικά -σκεφτείτε ότι σε τριάντα χρόνια η θάλασσα θα έχει περισσότερο πλαστικό από ό,τι ψάρια, ενώ ο κάθε ένας από εμάς τρώει πλαστικό ίσο με μια πιστωτική κάρτα κάθε εβδομάδα μέσα από τα μικροπλαστικά που βρίσκονται στα ψάρια, το αλάτι, το νερό, ακόμα και από τον αέρα που εισπνέουμε. Το βιβλίο ξεκινάει με ένα γρίφο, ο οποίος θα στείλει τους Πράκτορες σε διαφορετικές γωνιές του κόσμου. «Τι είναι μεγάλο και μικρό, σημαντικό και αόρατο, καλεσμένο παντού και σε κάθε γιορτή;» Για να βρουν τη λύση, ενώνονται όλοι οι ήρωες από όλα τα βιβλία και στο επίκεντρο είναι ο απόλυτος πρωταγωνιστής του βιβλίου, ο αναγνώστης. Αυτό που σύντομα θα ανακαλύψουν τα παιδιά είναι πως ο γρίφος δεν έχει μόνο μια απάντηση. Και αυτή η δεύτερη απάντηση που θα ανακαλύψουν στο ταξίδι τους οι πράκτορες, θα είναι και η πραγματική λύση στην πλαστική ρύπανση…

Συστήστε μας τη Νέρα και πείτε μας για την εξέλιξή της στην πορεία των βιβλίων…

Χαίρομαι που ρωτάτε για αυτήν! Έχει εξελιχθεί σε έναν από τους αγαπημένους μας ήρωες, δικό μου και του Στέφανου Κολτσιδόπουλου, του εικονογράφου. Όταν την πρωτογνωρίσαμε στο βιβλίο «Πιράνχας στη Στεριά», ήταν συνεργός του πατέρα της για όλους τους λάθος λόγους. Ήθελε να απαγάγει τα ζώα του κόσμου, για να τα σώσει από τους ανθρώπους. Οι Πράκτορες της έδειξαν πως αυτή δεν είναι η λύση και πως μπορεί να δουλέψει μαζί τους, για να προστατεύσει τον κόσμο. Έτσι, σε αυτήν την αποστολή δουλεύει ενάντια στον πατέρα της, ούτως ώστε να του χαλάσει τα σχέδια. Είναι μια δύσκολη κατάσταση, διότι τον βλέπει τα Σαββατοκύριακα στο Κάστρο της Συμφοράς. Έχουν συμφωνήσει, βλέπετε, να μην συζητούν την κατάσταση του πλανήτη, όταν απολαμβάνουν οικογενειακό χρόνο μαζί…

Θεωρείτε πως είναι τα παιδιά μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα και να αποτελέσουν μέρος της λύσης;

Πιστεύω πως ναι και πως το έχουμε δει πλέον πρακτικά και με το παράδειγμα της Γκρέτα Τούνμπεργκ, που μονοπώλησε την κοινή γνώμη για τόσους μήνες. Ξεσηκώθηκαν παιδιά, ακόμα και 8 ή 9 ετών, δικαίως αγανακτισμένα με την ανεπάρκεια των ενηλίκων σχετικά με την κλιματική κρίση. Δηλαδή, πέρα από το πώς επηρεάζουν την οικογένειά τους, τα παιδιά έχουν και τη δύναμη να απαιτήσουν αλλαγή από την ευρύτερη κοινωνία. Είναι και τα ίδια καταναλωτές. Ξέρουμε πόσο καλά ξέρουν να ζητούν, για παράδειγμα παιχνίδια. Νομίζω ότι είναι σημαντικό δηλαδή να ευαισθητοποιούνται, όχι μόνο για να γίνουν υπεύθυνοι πολίτες όταν μεγαλώσουν, αλλά γιατί είναι ένα σημαντικό μέρος της κοινωνίας μας σήμερα και μπορούν και αυτά να βοηθήσουν στις λύσεις. Τα προβλήματα είναι τόσο μεγάλα, που χρειάζεται να λάβουμε δράση όλοι, μεγάλοι και μικροί.

Ποια τα θετικά αποτελέσματα της πανδημίας αναφορικά με τη χρήση του πλαστικού;

Δυστυχώς δεν υπάρχουν θετικά αποτελέσματα παρά μόνο αρνητικά. Έχει εκτοξευτεί η χρήση πλαστικών μιας χρήσης, όπως της ιατρικής μάσκας, καθώς και η χρήση από πράγματα όπως γάντια και αντισηπτικά μαντιλάκια (που έχουν μέσα πλαστικές ίνες και δεν διασπώνται). Καθίσταται ακόμη πιο σημαντικό από ποτέ να μειώσουμε το πλαστικό μιας χρήσης. Η Μεσόγειος έχει τα υψηλότερα ποσοστά μικροπλαστικών που έχουν βρεθεί στον κόσμο. Μπορούμε να ζήσουμε χωρίς πλαστικά μιας χρήσης. Το παράλογο είναι πως δεν είναι καθόλου δύσκολο. Σε αυτές τις λύσεις επικεντρώνομαι στο βιβλίο.

Πιστεύετε πως η σημερινή γενιά, οι πολίτες του αύριο επί της ουσίας, είναι ενημερωμένη αναφορικά με τα περιβαλλοντικά ζητήματα;

Πιστεύω πως είναι πολύ πιο ενημερωμένη από μεγαλύτερες γενιές. Και ξεσηκωμένη, όπως προανέφερα. Παίζει ρόλο και το ότι έχει επιδεινωθεί η κατάσταση τόσο. Ποια παραλία μας δεν είναι γεμάτη σκουπίδια και μικροπλαστικά; Ποιο δάσος κοντά σε πόλεις; Φωτιές, πλημμύρες με τέτοιο συχνό ρυθμό… Τα παιδιά τα βλέπουν όλα αυτά. Ρωτούν, ανησυχούν…

Το σχολείο, κατά τη γνώμη σας, συμβάλλει σήμερα στο να δημιουργήσει κριτικά σκεπτόμενα άτομα που θα είναι σε θέση να αποκωδικοποιούν τις εκάστοτε σημασιοσυντακτικές επιλογές σε περιβαλλοντικά άρθρα, ούτως ώστε οι αναγνώστες να είναι σε θέση να αντιληφθούν ποιος ευθύνεται, ποιος είναι ο πραγματικός δράστης;

Το πρόβλημα με αυτά τα θέματα είναι πως συχνά έχουν μια πολυπλοκότητα που δεν είναι εύκολο να την αποκωδικοποιήσεις. Ας πούμε, η κλιματική αλλαγή. Δεν βλέπεις άμεσα το αποτέλεσμα των δικών σου πράξεων. Το πλαστικό σκουπίδι που θα δεις το καλοκαίρι στη θάλασσα, θα σκεφτείς ότι σχετίζεται με αυτό που πέταξες εσύ στον κάδο σκουπιδιών σου πέρυσι και το πήρε ο αέρας από την χωματερή; Το σχολείο έχει έναν ουσιαστικό ρόλο σε αυτό, αλλά η κοινωνία μας ευρύτερα έχει πρόβλημα να αποκωδικοποιήσει και να αποδεχτεί τις ευθύνες. Πραγματικοί δράστες είμαστε όλοι, σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό. Για το πλαστικό ευθύνεται η Πολιτεία που είναι τόσο φθηνό το πλαστικό μιας χρήσης, ενώ καταστρέφει την υγεία μας και την βιοποικιλότητα του πλανήτη. Ευθύνονται οι εταιρείες που βγάζουν μη ανακυκλώσιμα προϊόντα στην αγορά και το χρησιμοποιούν τόσο αλόγιστα στις συσκευασίες. Ευθυνόμαστε κι εμείς που δεν το χρησιμοποιούμε υπεύθυνα και δεν απαιτούμε αλλαγή από Πολιτεία και εταιρείες, διότι είναι μια εύκολη και βολική λύση που έχουμε αποδεχτεί.

Ποιο το αγαπημένο σας απόσπασμα από την απαγωγή της Δ;

*** SPOILERALERT*** 😊

«Η δική μας απερισκεψία είναι αυτή που μας κλέβει την ευτυχία! Την πραγματική ευτυχία. Που δε θα έρθει από πράγματα, από τον καταναλωτισμό. Θα έρθει από τις στιγμές. Από τις στιγμές που μοιραζόμαστε γέλιο και αγάπη και χαρά. Από τις στιγμές που θα βοηθήσουμε τον άλλον και θα πάρουμε μεγαλύτερη χαρά δίνοντας απ’ ό,τι παίρνοντας. Τις στιγμές που χαϊδεύουμε ένα κουταβάκι και σώζουμε ένα σκαθάρι που έχει αναποδογυρίσει και αναγνωρίζουμε ότι μοιραζόμαστε ένα αόρατο μυστικό: την αναπνοή μας, το πολύτιμο δώρο της ζωής.

Γι’ αυτό, κύριε Ιβάν, θέλω να αλλάξω την απάντησή μου στον γρίφο σου! Δεν είναι η απάντηση το πλαστικό. ΟΧΙ!

[Είναι η ζωή!] Εγώ δε διαλέγω το πλαστικό, που ρημάζει τη ζωή. Προτιμώ τη ζωή! Σε αυτόν τον γρίφο, αλλά και κάθε φορά που κάνω κάποια επιλογή. Κάθε φορά που με ρωτούν αν θέλω πλαστική σακούλα και λέω όχι, που τους λέω να μη μου δώσουν καλαμάκι, που διαλέγω το ξύλινο παιχνίδι ή την ξύλινη οδοντόβουρτσα αντί για την πλαστική, που στολίζω το πάρτι μου με χάρτινες γιρλάντες και μπάλες και όχι με μπαλόνια, κάθε φορά που διαλέγω να μην αγοράσω τίποτα, επιλέγω τη ζωή! Τη ζωή που πρέπει όλοι να τιμάμε κάθε μέρα, με το να υπολογίζουμε τις επιπτώσεις των πράξε.ων μας!

Έχετε παρακολουθήσει μαθήματα συγγραφής; Αν ναι, ποιο ήταν το πιο σημαντικό που διδαχθήκατε;

Ναι, παρακολούθησα. Ίσως από τα σημαντικότερα πράγματα που έμαθα είναι πως ο χρόνος είναι ο καλύτερος επιμελητής κειμένου! Όσο μπορώ, αφήνω τα κείμενα μου σε μια άκρη, να φουσκώσουν ή να ξεφουσκώσουν, προσπαθώ να τα ξεχάσω και να έρθω μετά φρέσκια, να τα δω με άλλη οπτική. Επίσης, το να κοιτώ κάθε λέξη και να αναρωτιέμαι αν είναι απαραίτητη. Εάν μπορώ να πω το ίδιο πράγμα με λιγότερες λέξεις… Τα μεγαλύτερα μαθήματα, όμως, πιστεύω πως τα μαθαίνεις γράφοντας, όχι στα μαθήματα. Το πρώτο μου βιβλίο το έγραψα 7-8 φορές από αρχή μέχρι τέλους και δεν είδε το φως του τυπογραφείου ποτέ. Ήταν, ωστόσο, το μεγαλύτερο σχολείο. Με αφορμή αυτό θα ήθελα να αναφέρω πως μου στέλνουν πολλοί κείμενα, για να τα διαβάσω και να τους πω τη γνώμη μου, όπως και το αν πιστεύω πως μπορούν να εκδοθούν. Πάντα τους ενθαρρύνω να μην μείνουν σε ένα παραμύθι που έγραψαν, το οποίο ίσως απορρίφθηκε -δεν είναι αυτό το ουσιαστικό της υπόθεσης. Το βασικό είναι να γράψουν πολλά παραμύθια, πρώτον διότι απολαμβάνουν τη διαδικασία, αλλά και γιατί έτσι βελτιωνόμαστε. Δεν είναι αυτοσκοπός ή το τέλος το ένα βιβλίο που γράψαμε και αν άρεσε σε έναν εκδοτικό οίκο ή όχι.

Ποια συμβουλή ακολουθείτε πιστά;

Να μην φοβάσαι την αποτυχία. Για να μάθει να περπατάει, το κάθε παιδί έπεσε 1.000 φορές. Σηκώθηκε, όμως, 1.001 φορές.

Πιστεύετε πως η ζωή κάποιες φορές έχει περισσότερη φαντασία από έναν συγγραφέα;

Σίγουρα! Επανειλημμένα μου το έχει αποδείξει! Και χιούμορ περισσότερο και ειρωνεία και δυστυχία και χαρά.

Πώς η πανδημία έχει επηρεάσει τη ζωή σας;

Άλλαξε όλα όσα θεωρούσαμε δεδομένα. Εκτίμησα εκ νέου αυτά που δεν εκτιμούσα όσο έπρεπε κάθε μέρα. Αρρώστησαν δικοί μου άνθρωποι, περάσαμε δύσκολα. Με πέτυχε με δύο πολύ μικρά παιδιά και το δώρο ήταν ότι μπόρεσα να απολαύσω οικογενειακές στιγμές που δεν θα τις είχαμε αλλιώς με αυτόν τον τρόπο. Νομίζω ότι μας άλλαξε για πάντα. Ελπίζω ως ανθρωπότητα να μην βγούμε ίδιοι από όλα αυτά, αλλά σοφότεροι. Ειδικά αναφορικά με το ότι δεν μπορούμε να ζούμε υγιείς σε έναν πλανήτη που τον έχουμε αρρωστήσει.

Ποια τα μελλοντικά σας σχέδια;

Στην πρώτη καραντίνα κυκλοφόρησε το πρώτο μου προσχολικό που λεγόταν «Ένα σύννεφο για τα γενέθλιά μου» και μιλάει για τη σημασία του να ζεις στιγμές και όχι να αποκτάς πράγματα. Τώρα ετοιμάζω ένα δεύτερο προσχολικό, περιβαλλοντικό βιβλίο, το οποίο θα κυκλοφορήσει το φθινόπωρο.

 

Η Βικτωρία Αλεξίου διατηρεί τον βιβλιοφιλικό λογαριασμό στο Instagram @alexiouvictoria

(Visited 6,312 times, 1 visits today)

Leave A Comment