Σκοτεινό κράτος

Ο David Young κατάγεται από το Χαλ της Αγγλίας. Σπούδασε ανθρωπιστικές επιστήμες στο Πολυτεχνείο του Μπρίστολ. Εργάστηκε ως δημοσιογράφος σε τοπικές εφημερίδες, σε πρακτορείο ειδήσεων του Λονδίνου και σε διάφορα άλλα ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά μέσα. Το πρώτο του μυθιστόρημα, «Το παιδί της Στάζι», τιμήθηκε με το βραβείο Dagger της Βρετανικής Ένωσης Συγγραφέων Αστυνομικής Λογοτεχνίας και περιλαμβανόταν για πολλές εβδομάδες στις λίστες με τα ευπώλητα βιβλία στην Αγγλία. Μοιράζει τον χρόνο του ανάμεσα στο σπίτι του στο Λονδίνο και στο συγγραφικό καταφύγιο που απέκτησε πρόσφατα στη Σύρο. Το νέο του βιβλίο, «Σκοτεινό κράτος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κέδρος, ήταν το έναυσμα να «συναντηθούμε»…

 

Το «Σκοτεινό κράτος» είναι το τρίτο βιβλίο με την Κάριν Μίλερ, το οποίο διαδραματίζεται στο Ανατολικό Βερολίνο την εποχή του Ψυχρού πολέμου. Τι στάθηκε αφορμή να γράψετε για την Ανατολική Γερμανία του 1970;

Ήταν μια περίεργη «γέννα». Κατά τη διάρκεια του Σεμιναρίου Δημιουργικής Γραφής στο City University στο Λονδίνο, δύο χρόνια πριν κυκλοφορήσει το βιβλίο, έπρεπε να γράψουμε ένα κεφάλαιο με ένα υποβλητικό σκηνικό. Αυτό που διάλεξα ήταν το Ανατολικό Βερολίνο του ’70, καθώς εμπνεύστηκα από μία ξενάγηση που κάναμε στη Γερμανία με την indiepop μπάντα μου πριν από δώδεκα χρόνια. Τα περισσότερα από τα μικρά κλαμπ που έκλεισα βρίσκονταν στην ανατολική πλευρά της χώρας, της πρώην Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Γερμανίας, και είχα εντυπωσιαστεί από τις υποδομές του πρώην κομμουνιστικού κράτους που εξακολουθούσαν να υπάρχουν. Αυτό αποτέλεσε την έμπνευση -και την επιθυμία να κάνω κάτι διαφορετικό. Εκείνη την εποχή μάλιστα δεν υπήρχε σειρά αστυνομικού μυθιστορήματος στα αγγλικά τοποθετημένη στην Ανατολική Γερμανία.

Η έρευνά σας μας επιτρέπει να ρίξουμε μια ματιά σε μια κοινωνία με πολλά μυστικά. Τα μυθιστορήματά σας παράλληλα είναι πλούσια σε λεπτομέρειες και βασίζονται σε πραγματικά γεγονότα. Μιλήστε μας για τη έρευνα που κάνετε…

Είναι συνδυασμός Διαδικτύου, αναμνήσεων από τη Γερμανία (δεν μιλάω τα γερμανικά σε πολύ καλό επίπεδο, οπότε πολλές φορές αναγκάζομαι να σκίσω σελίδες, να τις σκανάρω και να χρησιμοποιήσω το google translate!) και διερευνητικών ταξιδιών στην ανατολική πλευρά της ενωμένης πλέον Γερμανίας. Θα έλεγα πως κατά μέσο όρο κάνω δύο ταξίδια για κάθε μυθιστόρημα -κι έχω κάνει έως τώρα έξι στην Αγγλία. Είναι η πλευρά της δουλειάς που αγαπώ περισσότερο!

Το «Σκοτεινό κράτος» το εμπνευστήκατε και από μία ιατρική έρευνα. Σας σόκαρε αυτή η έρευνα;

Ήταν αρκετά συγκλονιστική, για να είμαι ειλικρινής. Ήθελα να εξερευνήσω το θέμα της ομοφυλοφιλίας στην Ανατολική Γερμανία και είχα την ιδέα να συμπεριλάβω ένα γκέι «Ρωμαίο» (πρόκειται για τους κατασκόπους που στρατολογούσε η Στάζι, προκειμένου να παγιδεύσουν τους δυτικούς  -επιχειρηματίες ή πολιτικούς). Εξέταζα, λοιπόν, αυτό το θέμα και έπεσα πάνω σε μία έρευνα όπου εκτελούσαν αρουραίους -ήταν πολύ σοκαριστικό. Δεν το είχα ξαναακούσει νωρίτερα. Ωστόσο, αργότερα αντιλήφθηκα ότι συμβαίνει συχνά. Κάποιοι αναγνώστες του πρώτου μου βιβλίου («Το παιδί της Στάζι») σοκαρίστηκαν μάλιστα από την ιδέα ότι ανατολικοί που απέδρασαν στάλθηκαν πίσω από τους δυτικούς. Ωστόσο, αποκάλυψα μια αληθινή απόδραση που κατέληξε έτσι, συμπεριλαμβάνοντας φωτογραφίες ενός έφηβου αγοριού που προσπαθούσε να περάσει το τείχος του Βερολίνου υπό πυροβολισμούς -φωτογραφίες που δε γνώριζε πολύς κόσμος.

 Η δημοσιογραφική σας εμπειρία πόσο σας βοήθησε;

Πιστεύω πως βοηθά στην έρευνα και στο να ξέρεις πώς θα κινηθείς στο Διαδίκτυο. Πιθανότατα η μεγαλύτερη βοήθεια σχετίζεται με το ότι οι δημοσιογράφοι είναι συνηθισμένοι να γράφουν γρήγορα, καθώς έχουν προθεσμίες. Θεωρώ πως το μεγαλύτερο εμπόδιο, όταν κάποιος γράφει ένα μυθιστόρημα, είναι το ότι οι 90.000 λέξεις φαίνονται… απαίσια πολλές! Συνεπώς, πολλοί ξεκινούν και δεν τελειώνουν ποτέ. Το να γράφεις μυθιστόρημα είναι ένα διαφορετικό είδος γραφής και ελλοχεύει ο κίνδυνος οι δημοσιογράφοι να πέσουν στην παγίδα του να «πουν» παρά να «δείξουν». Πιθανότατα είμαι κι εγώ ένοχος!

Πόσο πιο… σκοτεινό θα είναι αυτό το κράτος;

Νομίζω πως είναι δίκαιο να πω πως και τα έξι μυθιστορήματά μου έχουν εξίσου σκοτεινά θέματα. Αλλά, παράλληλα, προσπαθώ να αποκαλύψω και τις θετικές πλευρές της κοινωνίας της Ανατολικής Γερμανίας -την αίσθηση της κοινότητας, το εξαιρετικό υγειονομικό σύστημα, τις άριστες εγκαταστάσεις φροντίδας παιδιών. Ωστόσο, μην ξεχνάμε πως είναι αστυνομικές ιστορίες. Η καθημερινή ζωή στην Ανατολική Γερμανία για εκείνους που δεν τους απειλούσε η Στάζι ήταν απολαυστική -εξακολουθούσε να υπάρχει η αγάπη και το γέλιο. Αν, όμως, σε κυνηγούσε η Στάζι, τότε κάποιες φορές ήταν ακόμη χειρότερο από αυτό που απεικονίζεται στα βιβλία μου.

Το σώμα ενός έφηβου βρίσκεται σε μία λίμνη… Πόσο δύσκολο είναι για την Κάριν Μίλερ, η οποία μόλις πήρε προαγωγή και έγινε αξιωματικός της Αστυνομίας του Λαού, να αφήσει τα νεογέννητα δίδυμά της στη γιαγιά της;

Μου θυμίζει κάτι αντίστοιχο με αυτό που έκανα στο δεύτερο βιβλίο μου, στον «Λύκο της Στάζι», όταν επέτρεψα στην Μίλερ να κάνει παιδιά, παρόλο που νόμιζε πως δεν μπορούσε. Από τότε βέβαια παλεύει να συνδυάσει τη δουλειά του αστυνομικού και τη φροντίδα των παιδιών. Ευτυχώς στο δεύτερο βιβλίο βρήκε τη -σχετικά νέα- γιαγιά της, η οποία ανέλαβε τα περισσότερα όσον αφορά τη φροντίδα των παιδιών! Είμαι σίγουρος πως πολλοί θα πουν πως η Μίλερ δεν είναι και το καλύτερο πρότυπο μητέρας, καθώς αγαπά πολύ τη δουλειά της. Ωστόσο, αγαπά τα παιδιά της.

Για ποιον λόγο η Κάριν, που έχει προφανώς μια επαναστατική ψυχή, παλεύει με το έγκλημα και γιατί είναι τόσο θαρραλέα;

Θεωρώ πως έχει υψηλό αίσθημα δικαίου και -τουλάχιστον στην αρχή της σειράς των βιβλίων- πιστεύει πως μια σοσιαλιστική ουτοπία είναι δυνατή. Νομίζω πως το θάρρος της κάποιες φορές συμβαδίζει με την… αφέλεια, καθώς έχει οδηγήσει την ίδια και τον συνάδελφό της, Τίλσνερ, σε κάποιες επικίνδυνες καταστάσεις.

Όταν ο γιος ενός συναδέλφου της Μίλερ εξαφανίζεται, τι γίνεται ξεκάθαρο;

Προτιμώ στα βιβλία μου τις σταδιακές αποκαλύψεις, σαν να ξεφλουδίζεις ένα κρεμμύδι στρώμα – στρώμα για να ανακαλύψεις τη φρικτή σήψη στη μέση. Όπως τελικά αποκαλύπτεται, η συνωμοσία εν προκειμένω οδηγεί στην «καρδιά» της κυβέρνησης.

Γιατί η Κάριν είναι ξανά μαζί στη δουλειά με τον Τίλσνερ;

Στο πρώτο μου βιβλίο, «Το Παιδί της Στάζι», αποφάσισα να τον σκοτώσω. Όμως, ένας μάνατζερ που μας επισκέφθηκε στο Σεμινάριο Δημιουργικής Γραφής μου είπε: «Ποτέ να μην το κάνεις αυτό. Ποτέ να μην σκοτώσεις τον συνάδελφο του πρωταγωνιστή σου πολύ νωρίς, αν πρόκειται να γράψεις μια σειρά μυθιστορημάτων». Και ο Τίλσνερ αποδείχτηκε τελικά ένας από τους πιο δημοφιλείς χαρακτήρες -παρόλο που στο επόμενο βιβλίο μου, «Στάζι 77», αποκαλύπτεται η σκοτεινή του πλευρά…

Σε έναν κόσμο τόσο διεφθαρμένο υπάρχει αλήθεια ελπίδα;

Νομίζω πως πρέπει να παραδεχτούμε πως με πολλούς τρόπους και η Δύση είναι εξίσου διεφθαρμένη. Δεν είμαι σίγουρος αν μπορεί να λειτουργήσει κάποια κοινωνία, καπιταλιστική ή σοσιαλιστική, δίχως τη διαφθορά. Είναι κάτι που συμβαίνει με ύπουλους τρόπους. Πόσες φορές σε μία (δυτική) εταιρία ή έναν οργανισμό πρέπει κάποιος να κάνει κάτι που του αναθέτει το αφεντικό, το οποίο ωστόσο δεν θέλει να τοποθετήσει τη συγκεκριμένη εντολή στο μέιλ, ούτως ώστε να μην ανιχνευθεί ότι εκείνος το ζήτησε… Κάτι αντίστοιχο συνέβαινε και σ’ εμένα, όταν εργαζόμουν ως δημοσιογράφος στο BBC. Η Ανατολή δεν ήταν εξολοκλήρου κακή και η Δύση δεν ήταν μόνο καλή! Ο αχαλίνωτος και αδιάφορος καπιταλισμός έχει εξίσου αρνητικές συνέπειες, κατά τη γνώμη μου, με τον ολοκληρωτικό κομμουνισμό. Θεωρώ πως η εξουσία τείνει να διαφθείρει και πως η απόλυτη εξουσία διαφθείρει απόλυτα.

Μιλήστε μας για το βιβλίο «Στάζι 77»…

Το πιο σημαντικό είναι πως οι εκδόσεις «Κέδρος» θα το κυκλοφορήσουν στα ελληνικά! Στο Ηνωμένο Βασίλειο παίρνει υψηλές βαθμολογίες στις κριτικές των αναγνωστών, εν μέρει επειδή είναι λίγο διαφορετικό. Θεωρώ πως είναι πιθανότατα το καλύτερό μου μυθιστόρημα. Τουλάχιστον το 50% του βιβλίου πρόκειται για μυθοπλασία που αφορά μια ιδιαίτερα τρομακτική πραγματικότητα, μια ιστορία του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου -τις λεγόμενες «πορείες θανάτου» από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης των Ναζί όπου κατασκευάστηκαν οι πύραυλοι V1 και V2. Αυτήν την ιστορία τη συνδέω με μια εξολοκλήρου φανταστική σειρά φόνων, που λαμβάνουν χώρα το 1977 στην Ανατολική Γερμανία.

Πότε συνειδητοποιήσατε πως θέλετε να γίνετε συγγραφέας;

«Ξαναέγραψα» τη «Μαύρη Καλλονή» της Anna Sewell, όταν ήμουν πέντε χρονών, αλλά στη συνέχεια με κέρδισαν οι θετικές επιστήμες στο σχολείο. Οπότε θεωρώ πως το συνειδητοποίησα πολύ αργότερα. Στα 40 μου κυκλοφόρησα με αυτοέκδοση ένα αστυνομικό μυθιστόρημα, αλλά ήταν πολύ δύσκολο να κάνω μόνο αυτό ως full time δουλειά. Το 2012 ξεκίνησα το Σεμινάριο Δημιουργικής Γραφής. Επί της ουσίας, το πρώτο μου μυθιστόρημα κυκλοφόρησε όταν ήμουν 57 ετών. Αυτό είναι ελπιδοφόρο για οποιονδήποτε θέλει να γίνει συγγραφέας!

Ποια είναι κατά τη γνώμη σας τα απαραίτητα «συστατικά» για ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα που σου κόβει την ανάσα;

Για εμένα το πιο σημαντικό είναι μια καλή ιστορία -με αρχή, μέση και τέλος. Με μία λέξη, το storytelling!

Τι ώθηση έδωσε το Σεμινάριο Δημιουργικής Γραφής που παρακολουθήσατε στο City University στην καριέρα σας ως μυθιστοριογράφου;

Ήταν το «κλειδί» θεωρώ. Είχα καθηγητές δύο συγγραφείς αστυνομικών μυθιστορημάτων που είχαν εκδώσει τα βιβλία τους και στη συνέχεια κέρδισα το βραβείο στο συγκεκριμένο σεμινάριο, που αφορούσε την εκπροσώπησή μου από λογοτεχνικό πρακτορείο. Αυτό που συνειδητοποίησα είναι πως πρέπει να κάνεις τη σωστή επιλογή, όταν επιθυμείς να παρακολουθήσεις ένα σεμινάριο. Το δικό μου ήταν πολύ πρακτικό, καθώς έπρεπε να ολοκληρώσεις ένα μυθιστόρημα. Συνήθως τα Σεμινάρια Δημιουργικής Γραφής απαιτούν μόνο 20.000 – 30.000 λέξεις. Βλέπω, επίσης, πολλά σεμινάρια όπου διδάσκουν άτομα που δεν έχουν εκδώσει βιβλία τους ή συγγραφείς που τα βιβλία τους αγοράστηκαν από ελάχιστους ανθρώπους. Δυστυχώς, τα ακαδημαϊκά προσόντα φαίνεται να εκτιμώνται περισσότερο από την πρακτική γνώση και την εμπειρία -κάτι που, κατά τη γνώμη μου, είναι τελείως λάθος.

Το πρώτο σας μυθιστόρημα, «Το παιδί της Στάζι», τιμήθηκε με το βραβείο Dagger. Πόσο σημαντικό ήταν αυτό για εσάς;

Ήταν συναρπαστικό, μια πραγματική έκπληξη και νιώθω πολύ περήφανος.

Έχετε το τέλος στο μυαλό σας, όταν ξεκινάτε ένα μυθιστόρημα;

Συνήθως ναι. Έχω ολοκληρωμένο πλάνο για κάθε κεφάλαιο πριν ξεκινήσω κάθε μυθιστόρημα.

Περιγράψτε μας μια τυπική ημέρα γραψίματος. Τηρείτε ένα πρόγραμμα;

Δεν έχω μια τυπική μέρα. Τείνω να δουλεύω με «περιόδους»! Μοιράζω τον χρόνο μου σε εβδομάδες γραψίματος, έρευνας και προώθησης. Προτιμώ να δραπετεύω από το σπίτι μου σε ένα ήσυχο περιβάλλον, για να γράφω απερίσπαστος.

Ποιους συγγραφείς θαυμάζετε;

Αγαπημένο μου βιβλίο είναι το «Μόνος στο Βερολίνο» του Hans Fallada. Το γεγονός ότι μπόρεσε να επιβιώσει από το ναζιστικό καθεστώς και έπειτα να γράψει ένα τόσο δυνατό μυθιστόρημα είναι εκπληκτικό.

Ποιο βιβλίο διαβάσατε πρόσφατα και μας προτείνετε;

Το «Unwanted Dead» του Chris Lloyd που διαδραματίζεται στο Παρίσι τη δεκαετία του ‘40. Υπέροχο!

Έχετε απ’ όσο γνωρίζω ένα σπίτι στη Σύρο! Τι αγαπήσατε στη χώρα μας;

Η σύζυγός μου κι εγώ αγαπάμε την Ελλάδα και αγοράσαμε μια μεζονέτα στη Σύρο δύο χρόνια πριν. Αγαπάμε τη φιλοξενία και τη φιλική διάθεση των Ελλήνων, την ιστορία και τα εντυπωσιακά νησιά με τα μοναδικά χρώματα.

Τι άλλαξε στη ζωή σας κατά την πανδημία όσον αφορά τα βιβλία σας και τη συγγραφή;

Ήταν πολύ δύσκολο να συγκεντρωθώ σε οτιδήποτε άλλο εκτός από την πανδημία. Δυσκολεύτηκα, κατά συνέπεια, τόσο με το διάβασμα όσο και με τη συγγραφή. Χρησιμοποιούσα το σπίτι μας στη Σύρο ως βάση όπου δραπέτευα για να γράψω. Συνηθίζαμε να μένουμε κάποιους μήνες στην Ελλάδα και κάποιους μήνες στην Αγγλία, ωστόσο τον τελευταίο χρόνο κάτι τέτοιο δεν ήταν εφικτό λόγω της πανδημίας και των ταξιδιωτικών περιορισμών. Το Brexit μας δυσκόλεψε. Μέσα σε μια νύχτα οι Άγγλοι πολίτες έπαψαν να έχουν δικαιώματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, παρόλο που πολλοί δεν ψήφισαν κάτι τέτοιο. Για άτομα όπως εγώ, που ζω εν μέρει στην Ελλάδα και εν μέρει στην Αγγλία (καθώς έχουμε μεγαλύτερους σε ηλικία συγγενείς και κατ’ επέκταση δεν μπορούμε να μείνουμε μόνιμα στην Ελλάδα), τα δικαιώματά μας εξαφανίστηκαν μέσα σε μία νύχτα. Το λάθος βαραίνει σαφέστατα την Αγγλία, αλλά ελπίζω η Ελλάδα να βρει μία λύση.

Τι ακολουθεί; Γράφετε κάποιο νέο βιβλίο;

Ναι. Γράφω ένα αστυνομικό μυθιστόρημα που διαδραματίζεται κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στην πόλη που γεννήθηκα, στο Hull. Δεν σχετίζεται με την Ανατολική Γερμανία. Αλλά μετά το «Stasi 77» ακολουθούν ακόμη δύο βιβλία της ίδιας σειράς, τα οποία εύχομαι να εκδοθούν στην Ελλάδα: το «Stasi Winter» και το «Stasi Game», που μόλις κυκλοφόρησε στην Αγγλία. Θα χαιρόμουν πολύ αν οι Έλληνες αναγνώστες μου έχουν την ευκαιρία να τα διαβάσουν.

 

(Visited 17,538 times, 1 visits today)

Leave A Comment