Kids’ stress…

Χωρίς αμφιβολία το άγχος υπάρχει στη ζωή όλων μας ανεξαρτήτως ηλικίας, καθώς η καθημερινότητα είναι γεμάτη από στιγμές οι οποίες διαταράσσουν στην πλειονότητά τους την ηρεμία μας -γνωστές και ως στρεσογόνοι παράγοντες. Αυτό δε σημαίνει, όμως, πως το άγχος συνοδεύεται μόνο από δυσάρεστες στιγμές, όπως για παράδειγμα η πρώτη μέρα στο σχολείο.

Καθίσταται σαφές πως οι αλλαγές που σημειώνονται στον οργανισμό ποικίλλουν όταν το άγχος κάνει την εμφάνισή του. Σύμφωνα με μελέτες που αφορούν την ψυχονευροανοσολογία (σύνδεση ψυχολογικών παραγόντων, ανοσοποιητικού συστήματος και εγκεφάλου) σύνοδα συμπτώματα του άγχους συνιστούν η αύξηση των καρδιακών παλμών και της πίεσης του αίματος, η εφίδρωση και η αλλαγή στο ρυθμό της αναπνοής.

Ωστόσο, γίνεται διάκριση ανάμεσα στο φυσιολογικό και μη άγχος. Οι συνέπειες του, δηλαδή, δεν είναι πάντοτε αρνητικές, καθώς συχνά αποτελούν κινητήριο μοχλό για την ενεργοποίηση έμπνευσης σε ορισμένους ανθρώπους. Όταν, όμως, το επίπεδο άγχους δείχνει να υπερβαίνει τα -για κάθε άτομο- όρια, τότε είναι πιθανό να αποδειχθεί επιβλαβές για την υγεία. Πιο αναλυτικά, υπάρχουν τέσσερα διαφορετικά επίπεδα που επηρεάζει η εκδήλωση του άγχους:

  • Παθολογικό (εξασθένηση ανοσοποιητικού συστήματος)
  • Οργανικό (έκκριση αδρεναλίνης)
  • Γνωστικό (εξασθένηση μνήμης)
  • Συμπεριφορικό ( διαταραχές ύπνου)

Είναι κατανοητό πως καθένας από εμάς βρίσκεται σε μια αέναη συνδιαλλαγή με το περιβάλλον του χάρη και μέσω της οποίας αποκτά βιώματα και εμπειρίες. Σε αυτό ακριβώς το σημείο έγκειται η διαφορά μεταξύ ενός ενήλικα και ενός παιδιού. Ο ενήλικας έχει λάβει περισσότερα εφόδια και ερεθίσματα σε γνωστικό και νοητικό επίπεδο, τα οποία τον βοηθούν να το διαχειρίζεται αποτελεσματικά και να ανταποκρίνεται σε συνθήκες άγχους.

Απεναντίας, το παιδί ενδέχεται να αισθανθεί πως ελλοχεύει κίνδυνος για τη σωματική ή ψυχική του ακεραιότητα, νιώθοντας παράλληλα αβεβαιότητα για την ανταπόκρισή του σε κάποια διαδικασία. Κατά συνέπεια, η χρήση μεθόδων όπως η υπερπροστασία και ο αυταρχισμός έχει ως άμεση απόρροια την εκδήλωση συμπτωμάτων άγχους από τους πρώτους κιόλας μήνες της ζωής ενός παιδιού. Πρόκειται για μεθόδους που χρησιμοποιούν επί της ουσίας οι γονείς θεωρώντας πως θα βοηθήσουν το παιδί να αναπτύξει δεξιότητες και να υιοθετήσει τρόπους συμπεριφοράς ή συνήθειες που είναι αποδεκτές από εκείνους.

Επιπρόσθετα, άλλες αιτίες άγχους συνιστούν ένα διαζύγιο, μια μετακόμιση, η ανακοίνωση ερχομού ενός νέου μωρού στην οικογένεια, η σχολική επίδοση, η σχέση με τους συνομηλίκους, οι ενδοοικογενειακές σχέσεις και η σεξουαλική ταυτότητα. Ενδέχεται καθένα από τα παραπάνω να προκαλέσει απώλεια μνήμης και νευρικότητα στο παιδί, ακόμη και σε βαθμό που να αποφεύγει το παιχνίδι. Το παιδί αρχίζει να θέτει ερωτήματα στους γονείς του για ανύπαρκτους κινδύνους (π.χ. τέρατα, θηρία). Δεν απουσιάζουν μάλιστα κάποιες φορές και τα σωματικά συμπτώματα όπως η ζάλη, οι κεφαλαλγίες και οι πόνοι στο στομάχι.

Τέλος, όσον αφορά τη διαχείριση του άγχους, σε αρχικό στάδιο καθησυχάζουμε τις ανησυχίες του  παιδιού για τη δική του ασφάλεια, αλλά και των υπόλοιπων μελών της οικογένειας (σε περίπτωση που το άγχος εκδηλώνεται με μη ρεαλιστικούς φόβους / κινδύνους). Εξέχουσα σημασία έχει η διατήρηση της ρουτίνας, προκειμένου να αισθάνεται ασφαλές. Όταν μάλιστα πρόκειται να συμβεί οποιαδήποτε αλλαγή στο καθημερινό του πρόγραμμα, κρίνεται αναγκαίο να ενημερώνεται, ούτως ώστε να έχει χρόνο να προετοιμαστεί.

Ταυτόχρονα, δίνουμε  την ευκαιρία στο παιδί να περάσει περισσότερο χρόνο στη φύση, κάνοντας κινητικό παιχνίδι, το οποίο βοηθά στην εκτόνωση του άγχους και στη χαλάρωσή του. Επίσης, ενθαρρύνουμε το παιδί να εξωτερικεύσει τα συναισθήματά του, αφού πρώτα μιλήσουμε εμείς, ανοιχτά, για τα δικά μας. Σημαντική καθίσταται η ερώτηση «πώς νιώθεις;», καθώς είναι καίριο να δίνουμε χώρο και χρόνο στο παιδί προκειμένου να μιλήσει για τα συναισθήματά του. Το σημαντικότερο όλων! Μην ξεχνάτε να δίνετε αγκαλιές! Η ενίσχυση της σωματικής επαφής με το παιδί συμβάλλει, όπως φαίνεται, στη μείωση του άγχους.

 

Το άρθρο επιμελήθηκε η Δήμητρα Κοζμίδου, η οποία είναι κοινωνική λειτουργός. Δείτε περισσότερα στο προφίλ στο instagram @cheirelproject

(Visited 5,130 times, 1 visits today)

Leave A Comment